Poniedziałek, 7 września Imieniny: Regina, Melchior, Domosława
Częstochowa
Kontakt
Teraz Poniedziałek, 7 września 2026
Znane osoby

Walther von Brauchitsch — feldmarszałek i naczelny dowódca

Anna Wieczorek • 4 min czytania

Walther von Brauchitsch
Fot. UnknownUnknown · „Bundesarchiv Bild 183-E00780, Walther von Brauchitsch” · licencja CC BY-SA 3.0 de · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Walther von Brauchitsch (4 października 1881–18 października 1948) był niemieckim feldmarszałkiem, który od 1938 do 1942 pełnił funkcję naczelnego dowódcy wojsk lądowych. Kierował działaniami Wehrmachtu w kampaniach przeciwko Polsce, krajom skandynawskim, Francji, państwom bałkańskim i ZSRR; zmarł przed rozpoczęciem przewidywanego procesu norymberskiego.

Dane osobowe
Urodzenie4 października 1881, Berlin
Zgon18 października 1948, Hamburg
RolaFeldmarszałek; naczelny dowódca wojsk lądowych (1938–1942)
Służba wojskowa
Wejście do służbykadet, 1895
Wybrane stanowiskaDowódca I Korpusu Armijnego; Gruppenkomando IV; Naczelny Dowódca Wojsk Lądowych
Życie prywatne
MałżeństwaElisabeth von Karstedt (1910–1938), Charlotte Rüffer (od 1938)
DzieciTroje
Wybrane odznaczenia
WybraneKrzyż Żelazny, Order Białej Róży (Finlandia), Order Wschodzącego Słońca (Japonia)

Walther von Brauchitsch przeszedł szkolenie wojskowe od końca XIX wieku i związał swoją karierę z artylerią oraz ze sztabami. Jako feldmarszałek i naczelny dowódca dowodził lądowymi siłami niemieckimi w pierwszych latach II wojny światowej.

Jak przebiegała jego kariera wojskowa?

W 1895 roku wstąpił do szkoły kadetów w Poczdamie, a w marcu 1900 rozpoczął służbę jako podporucznik w 3 Pułku Grenadierów. Przenosił się między jednostkami artylerii, odbywał kursy i pełnił funkcje adiutanta. Pod koniec 1913 trafił do sztabu generalnego i w czasie I wojny światowej służył jako oficer sztabowy; w 1918 otrzymał stopień majora.

Po I wojnie światowej pozostał w Reichswehrze. W latach 20. i na początku lat 30. awansował kolejno na podpułkownika i pułkownika, a od 1929 kierował departamentem wyszkolenia w ministerstwie spraw wojskowych. 1 października 1931 został mianowany generałem-majorem, a w marcu 1932 objął funkcję inspektora artylerii.

W jakich operacjach brał udział i dlaczego został zdymisjonowany?

W 1933 objął dowództwo Okręgu Korpusu nr 1 i 1 Dywizji Piechoty w Królewcu, a w kolejnych latach piął się po szczeblach dowodzenia: I Korpus Armijny, następnie Gruppenkomando IV. 4 lutego 1938 powierzono mu stanowisko Naczelnego Dowódcy Wojsk Lądowych i awansowano do stopnia generała-pułkownika.

W 1939 dowodził siłami lądowymi podczas agresji na Polskę. Otrzymał władzę wykonawczą na obszarach polskich i 1 września 1939 wydał odezwę do ludności polskiej. W 1940 kierował operacjami przeciwko Danii, Norwegii i Francji. 19 lipca 1940 awansowano go do stopnia feldmarszałka i powierzono zadanie przygotowania ataku na Związek Radziecki.

W 1941 nadzorował działania Wehrmachtu na Bałkanach i podczas inwazji na ZSRR. Po niepowodzeniach pod Moskwą Adolf Hitler obarczył go winą i 19 grudnia 1941 Brauchitsch został zdymisjonowany.

Co działo się z nim po dymisji?

W latach 1942–1945 mieszkał głównie w zameczku myśliwskim Tři Trubky na poligonie Brdy koło Przybramia. 12 stycznia 1945 wraz z oddziałami Reichsarbeitsdienst uciekł przez Czechy koleją do Niemiec. Po zakończeniu wojny aresztowano go w domu w Szlezwiku-Holsztynie.

Był przewidziany do postawienia przed trybunałem norymberskim za zbrodnie wojenne, ale zmarł przed rozpoczęciem procesu. Zgon nastąpił na niewydolność krążenia w brytyjskim szpitalu wojskowym w Hamburgu 18 października 1948.

Jak wyglądało jego życie prywatne?

29 grudnia 1910 poślubił Elisabeth von Karstedt; małżeństwo zakończyło się rozwodem 8 kwietnia 1938. Para miała troje dzieci. 23 września 1938 w Szczawnie-Zdroju zawarł drugie małżeństwo z Charlotte Rüffer.

W okresie przed II wojną światową miał poważne problemy małżeńskie, które wymagały interwencji Adolfa Hitlera. Pomoc Hitlera, w tym wsparcie finansowe przy rozwodzie i nowym małżeństwie, pozbawiła Brauchitscha niezależności osobistej i finansowej i przełożyła się na jego uległą postawę wobec kanclerza.

Jakie odznaczenia otrzymał?

Do najważniejszych odznaczeń, które otrzymał, należą:

  • Krzyż Żelazny II i I klasy
  • Krzyż Rycerski Krzyża Żelaznego (30 września 1939)
  • Order Białej Róży – Krzyż Wielki (Finlandia, 10 marca 1939)
  • Order Wschodzącego Słońca I klasy (Japonia, 26 września 1942)
  • Order Michała Walecznego klas III–I (Rumunia)

Najczęstsze pytania

Kiedy Walther von Brauchitsch był naczelnym dowódcą wojsk lądowych?
Pełnił funkcję naczelnego dowódcy wojsk lądowych od 4 lutego 1938 do 19 grudnia 1941.
W jakich kampaniach wojennych brał udział?
Dowodził operacjami w kampanii przeciwko Polsce (1939), inwazjach na Danię i Norwegię, ataku na Francję (1940), działaniach na Bałkanach oraz inwazji na Związek Radziecki (1941).
Dlaczego został zdymisjonowany?
Adolf Hitler obarczył go odpowiedzialnością za niepowodzenia pod Moskwą, w związku z czym zwolniono go 19 grudnia 1941.
Czy Brauchitsch stanął przed trybunałem norymberskim?
Był przewidziany do postawienia przed trybunałem norymberskim za zbrodnie wojenne, lecz zmarł na niewydolność krążenia w brytyjskim szpitalu wojskowym przed rozpoczęciem procesu.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Anna Wieczorek

Nazywam się Anna Wieczorek i jestem redaktorem prowadzącym slaskiesprawdzasie.pl. Zajmuję się tematami, które nie mieszczą się w jednym dziale, i czuwam nad całością serwisu.

Czytaj również