Piątek, 16 października Imieniny: Gaweł, Florentyna, Ambroży
Kontakt
Teraz Piątek, 16 października 2026
Znane osoby

Karl Gratza — niemiecki duchowny i poseł do Reichstagu

• Anna Wieczorek • 3 min czytania

Karl Gratza

Karl Gratza (Carl Gratza; 27 maja 1820–29 czerwca 1876) był niemieckim duchownym katolickim czynnie działającym na Górnym Śląsku i posłem do Reichstagu. Pełnił funkcje duszpasterskie w kilku parafiach, a w polityce reprezentował Niemiecką Partię Centrum.

Dane
Imię i nazwiskoKarl (Carl) Gratza
Urodzenie27 maja 1820, Tworków
Śmierć29 czerwca 1876, Jemielnica
Zawódduchowny katolicki, polityk
Posługa duszpasterska
Wyświęcenie3 sierpnia 1845, kolegiata we Wrocławiu
Funkcjewikary w Strzelcach Wielkich i Koźlu; administrator w Łubowicach, Skorogoszczy i Jemielnicy; proboszcz Jemielnicy
Działalność polityczna
PartiaNiemiecka Partia Centrum
Mandatposeł do Reichstagu – okręg Strzelce Wielkie–Koźle (wybory uzupełniające 24.09.1875)

Karl Gratza działał przede wszystkim jako duchowny katolicki na Górnym Śląsku. Jego praca duszpasterska łączyła obowiązki wikariusza i administratora parafii, a od 1869 roku pełnił funkcję proboszcza w Jemielnicy.

Życiorys i posługa duszpasterska

3 sierpnia 1845 Gratza został wyświęcony na księdza w kolegiacie Świętego Krzyża i św. Bartłomieja we Wrocławiu. Po święceniach rozpoczął pracę jako wikary; od 11 grudnia 1845 służył w Strzelcach Wielkich, a od 1 lutego 1847 został przeniesiony do Koźla, gdzie później pełnił urząd wikariusza powiatowego.

W kolejnych latach otrzymał obowiązki administratora parafii w Łubowicach (3 listopada 1847) i w Skorogoszczy (15 listopada 1853). Od 26 września 1865 pełnił funkcję administratora parafii w Jemielnicy, a 18 września 1869 objął tam stanowisko proboszcza.

W październiku 1872, działając z upoważnienia księcia-biskupa wrocławskiego Heinricha Förstera, doprowadził do powrotu na łono Kościoła rzymskokatolickiego miejscowości Zawada Książęca, Łęg i Ciechowice, które wcześniej znalazły się pod wpływem kaznodziei starokatolickiego Pawła Kamińskiego.

Działalność polityczna i wybory

Po raz pierwszy Gratza kandydował do parlamentu 12 lutego 1867, bez powodzenia ubiegając się o mandat do Parlamentu Ustawodawczego Związku Północnoniemieckiego z okręgu Strzelce Wielkie–Koźle jako reprezentant Klerykałów. Po zjednoczeniu Niemiec w 1871 współpracował z hrabią Franzem von Ballestremem przy tworzeniu struktur Niemieckiej Partii Centrum na Górnym Śląsku.

23 kwietnia 1874 startował w wyborach uzupełniających do pruskiego Landtagu, reprezentując Centrum; przegrał w okręgu Strzelce Wielkie–Lubliniec z Carlem Bischoffem z Partii Rzeszy. W wyborach uzupełniających do Reichstagu z 24 września 1875 Gratza uzyskał mandat z listy Centrum w okręgu Strzelce Wielkie–Koźle, zastępując księcia Hugona zu Hohenlohe-Öhringen, którego mandat unieważniono 21 stycznia 1875. Po śmierci Gratzy przeprowadzono wybory uzupełniające 19 września 1876, które wygrał dr Adolph Franz.

Najczęstsze pytania

Kiedy Karl Gratza został wyświęcony na księdza?
Karl Gratza został wyświęcony 3 sierpnia 1845 w kolegiacie Świętego Krzyża i św. Bartłomieja we Wrocławiu.
W jakiej partii działał Karl Gratza?
Był związany z Niemiecką Partią Centrum i współtworzył jej struktury na Górnym Śląsku po 1871 roku.
Kiedy Gratza został posłem do Reichstagu i z jakiego okręgu?
Został wybrany w wyborach uzupełniających 24 września 1875 jako poseł z okręgu Strzelce Wielkie–Koźle.
Co zrobił Gratza w październiku 1872?
W październiku 1872 doprowadził do powrotu do Kościoła rzymskokatolickiego miejscowości Zawada Książęca, Łęg i Ciechowice, działając z upoważnienia księcia-biskupa Heinricha Förstera.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Anna Wieczorek

Nazywam się Anna Wieczorek i jestem redaktorem prowadzącym slaskiesprawdzasie.pl. Zajmuję się tematami, które nie mieszczą się w jednym dziale, i czuwam nad całością serwisu.

Czytaj również